​Dzięki oddychaniu komórkowemu organizm uzyskuje ENERGIĘ niezbędną do życia

• ​oddychanie komórkowe to proces kataboliczny

• ​złożone związki organiczne są rozkładane i utleniane​

• organizmy samożywne wytwarzają te związki w procesie fotosyntezy, cudzożywne- pobierają je z pokarmu

• ​uwolniona energia częściowo rozprasza się, a częściowo jest magazynowana w ATP

​Rodzaje oddychania komórkowego

• ​Fermentacja- uzyskanie niewielkiej ilości energii ze związków organicznych bez udziału tlenu

• ​Oddychanie tlenowe- proces, którego substratami są związki organiczne i tlen, a produktami dwutlenek węgla, woda i ATP

​Oddychanie tlenowe

• ​zachodzi w mitochondriach

• ​składa się z wielu etapów

• ​substratem jest głównie glukoza

• ​

• ​ETAPY oddychania tlenowego:

• ​glikoliza ( zachodzi w cytozolu)

• ​reakcja pomostowa (zachodzi w matrix mitochondrium)

• ​cykl Krebsa ( zachodzi w matrix mitochondrium)

• ​łancuch oddechowy ( zlokalizowany w wewnętrznej błonie mitochondrium)

​Przeanalizuj przebieg oddychania tlenowego

strona 124​

​Przebieg oddychania tlenowego (glukoza jako substrat)

1. GLIKOLIZA

• zachodzi w cytozolu, nie wymaga obecności tlenu​

• sześciowęglowa cząsteczka glukozy zostaje przekształcona do dwóch trójwęglowych cząsteczek pirogronianu

• ​powstają ATP i zredukowane nośniki elektronów- NADH

• pirogronia jest transportowany do matrix mitochondrium, a elektrony z NADH do wewnętrznej błony mitochondrium, na łancuch oddechowy

​2. Reakcja pomostowa

• ​zachodzi w matrix mitochondrium

• ​przekształca pirogronian w acetylokoenzym A

• ​powstają też zredkowane przenośniki elektronów - NADH- oraz dwutlenek węgla

  acetylokoenzym A jest włączany do cyklu Krebsa

• ​NADH są przekazywane na łańcuch oddechowy

• ​dwutlenek węgla jest usuwany do środowiska

​3. Cykl Krebsa

• ​zachodzi w matrix mitochondrium

• ​rozpoczyna się włączeniem acetylokoenzymu A

• ​przy utlenianiu 1 cząsteczki glukozy cykl przebiega dwukrotnie

• ​powstają ATP oraz zredukowane przenośniki elektronów- FADH_² i NADH ( przekazywane na łancuch oddechowy)

• ​produktem ubocznym jest dwutlenek węgla- usuwany do środowiska

​4. Łańcuch oddechowy

• ​przebiega w wenętrznej błonie mitochondrium

• ​zredukowane przenośniki elektormów- FADH₂ i NADH- są utleniane ( oddają elektrony)

• ​energia elektronów transportowanych przez kompleksy białkowe łańcucha oddechowego jest wykorzystywana do transportu protonów ( z matrix mitochondrium do przestrzeni międzybłonowej)

• ​powstaje gradient protonowy ( różnica stężeń), wykorzystywany do syntezy ATP

• ​ostatecznym biorcą elektronów jest tlen, który przyjmuje też protony H ( w efekcie powstaje woda)

• ​umożliwia wytworzenie NAJWIĘKSZEJ ILOŚCI ATP

​Intensywność oddychania tlenowego zależy od

• ​zawartości wody w komórkach-zwiększenie uwodnienia sprawia, że oddychanie przebiega inensywniej

• ​temperatura- wzrastająca powoduje wzrost intensywności oddychania ( u większości organizmów po przekroczeniu 4 stopni Celcjusza słabnie)

• ​stężenie dwutlenku węgla ( CO₂) oraz związane z nim stężenie tlenu- zwiększenie dwutlenku wegla w atmosferze zmniejsza intensywność oddychania tlenowego ( powietrze zawiera mniej tlenu- substratu oddychania)

​Źródła:

• ​podręcznik Puls Życia. Biologia na czasie 1. Podręcznik dla liceum ogólnokształcącego i technikum, zakres podstawowy

• ​Quizizz

Dziękuję za uwagę​

Podobało się? ;)​