ทบทวน เนื้อหาที่เรียน

​หน่วยที่ 1 การสเก็ตช์ภาพชิ้นส่วนเครื่องกล

​หน่วยที่ 2 การเขียนแบบภาพแยกชิ้น

​หน่วยที่ 3 สัญลักษณ์พิกัดทางด้านรูปทรง GD&T

​หน่วยที่ 4 การเขียนแบบภาพประกอบ

หน่วยที่ 1. การสเก็ตช์ภาพชิ้นส่วนเครื่องกล

​ การเขียนแบบโดยที่ใช้เพียงดินสอในการเขียนภาพ หรือร่างแบบงาน เพื่อความสะดวกรวดเร็ว สเก็ตในรูปแบบของภาพ 2 มิติ และ 3 มิติ ลงบนแผ่นกระดาษ โดยที่มาตรส่วนอาจไม่ตรงกับความเป็นจริง อาจจะเล็กกว่าหรือใหญ่กว่าขนาดจริงก็ได้

​isometric V-block

เปรียบเทียบน้ำหนักของ​เส้นเต็มหนา

และน้ำหนักเส้นเต็มบาง

​เทคนิคการสเก็ตช์ภาพ

​ การสเก็ตช์ภาพนั้นไม่ได้ใช้เครื่องมือในการเขียนแบบ ดังนั้นภาพที่ออกมาจึงไม่ได้ขนาดและมาตรส่วนตามความเป็นจริง ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับความชำนาญของผู้ สเก็ตภาพแต่สิ่งที่สำคัญคือสัดส่วนของชิ้นงานที่ทำการสเก็ต

​ สำหรับผู้ที่เริ่มสเก็ตภาพ จะต้องฝึกการลากเส้นในลักษณะต่างๆ

​เทคนิคการจับดินสอ

​การสเก็ตช์เส้นตรงในแนวเฉียง

​ชนิดของการสเก็ตช์ภาพฉาย

​เพื่อการมองภาพให้ชัดเจนเราจำเป็นที่จะต้องทำการสเก็ตช์ภาพให้สามารถมองเห็นรายละเอียดของชิ้นงานให้ได้มากที่สุด ดังนั้นการสเก็ตช์ภาพในงานเขียนแบบเครื่องกลที่นิยมมีอยู่ 3 ชนิด

​การสเก็ตช์ภาพฉาย

​ ความต้องการของสเก็ตช์ คือ ไม่ได้ต้องการรูปให้มีขนาดที่แท้จริง แต่ต้องสเก็ตช์ให้ได้สัดส่วน ความถูกต้อง และดูแล้วสามารถเข้าใจได้ง่าย ชัดเจน ไม่เกิดความคลาดเคลื่อน

​ตัวอย่างเขียนโครงร่างภาพสเก็ตช์

​การสเก็ตช์ภาพไอโซเมตริก (Isometric)

​ภาพไอโซเมตริกเป็นภาพมิติที่นิยมเขียนมากที่สุด เนื่องจากเขียนง่ายเพราะมีมุมเอียงทั้งสองข้าง 30 องศา เท่ากัน ทำให้ภาพที่ออกมาเหมือนกับชิ้นงานจริง

​ภาพออบลิก

​เป็นภาพที่นิยมสเก็ตช์ เพราะแสดงภาพด้านหน้าได้ชัดเจนแล้ว ยังสามารถเขียนส่วนเว้า ส่วนโค้งหรือวงกลมได้ง่าย โดยภาพด้านหนึ่งจะอยู่ในแนวระดับ ส่วนอีกด้านหนึ่งจะทำมุม 45 องศา

หน่วยที่ ​2. การเขียนแบบภาพแยกชิ้น

​การเขียนแบบที่แสดงให้เห็นขนาดและส่วนต่างๆ ของชิ้นส่วนเพื่อใช้เป็นแบบสั่งงานการผลิต

​การเขียนแบบภาพแยกชิ้น

​ การเขียนแบบที่แสดงให้เห็นขนาดและส่วนต่างๆ ของชิ้นส่วนเพื่อใช้เป็นแบบสั่งงานการผลิต โดยภาพแยกชิ้นนี้เป็นการออกมาจากภาพประกอบ มีการกำหนดรายละเอียดที่สำคัญและจำเป็นต่อกระบวนการผลิตอย่างละเอียดของชิ้นส่วน เครื่องมือ เครื่องจักร แต่ล่ะชิ้น ทั้งนี้เพื่อให้ผู้อ่านแบบได้มองเห็นขนาด รูปร่างของชิ้นส่วน

​ภาพแยกชิ้น C-clamp

​ชิ้นส่วนที่ 1.โครง

​ชิ้นส่วนที่ 2.เพลาเกลียว

​ชิ้นส่วนที่ 3.แขนมือหมุน

​

​ชิ้นส่วนที่ 4.หัวปิดแขนมือหมุน

​ชิ้นส่วนที่ 5.ปากจับ

​หลักเกณฑ์การเขียนแบบภาพแยกชิ้น

​

1.​กำหนดภาพฉายของชิ้นส่วน

​

​

ซึ่งจะแสดงรายละเอียดของชิ้นงานให้เป็นทุกส่วน ภาพด้านหน้า ด้านบน และด้านข้าง เพื่อให้ง่ายต่อการผลิต

​

2.เลือกใช้มาตราส่วน

​

​กำหนดมาตราส่วนในการเขียนแบบเพื่อตรวจสอบขนาดว่าสามารถวางแบบงานได้เพียงพอตามที่กำหนดจำนวนภาพฉายไว้แล้ว เช่นเมื่อพิจารณาจากชิ้นส่วน จำนวนภาพฉาย และขนาดของกระดาษเขียนแบบ

​-ถ้าใช้มาตราส่วน 1:1 แล้วเขียนแบบได้เพียงพอก็ให้ใช้มาตราส่วน 1:1

-แต่ถ้าภาพใหญ่เกินไปให้ใช้มาตรส่วนย่อ

​-แต่ถ้าภาพเล็กเกินไปให้ใช้มาตรส่วนขยาย

​3.กำหนดขนาดลงในแบบงานและรายละเอียดอื่นๆ

​การกำหนดขนาดลงในแบบงานมีความสำคัญมาก ถ้ากำหนดขนาดลงในแบบงานไม่ครบหรือกำหนดขนาดไม่ถูกต้องตามหลักการในการเขียนแบบก็จะทำให้แบบงานเกิดความสับสน อ่านแบบได้ยาก ซึ่งจะส่งผลต่อกระบวนการผลิต

​4.ชิ้นส่วนมาตรฐาน

​เพื่อเป็นการประหยัดเวลาในการเขียนแบบ ชิ้นส่วนมาตรฐานไม่จำเป็นต้องทำการเขียนแบบภาพฉายแยกชิ้นลงไปในแบบงาน แต่จะต้องระบุมาตรฐานลงในตารางรายการวัสดุ(Titel Block)

​ประโยชน์

​-การผลิตและการประกอบชิ้นงาน

​-การสั่งงานและวางแผนงาน

​-การคิดราคาและประมาณการ

​-การออกแบบ

-​การตรวจสอบ

​-การเสนอรูปแบบของชิ้นงาน

หน่วยที่ 3.​สัญลักษณ์พิกัดทางด้านรูปทรง GD&T

​-มีความสำคัญต่อกระบวนการผลิตในลักษณะที่เป็นชิ้นส่วนประกอบ เพราะการให้ค่าพิกัดความเผื่อของขนาดอาจไม่เพียงพอเพราะในระหว่างการผลิตผู้ผลิตชิ้นงานวัดขนาดตรงตามพิกัดทุกจุด

​-แต่ไม่สามารถประกอบได้เนื่องจากชิ้นงานเกิดการโก่งงอ ดังนั้นถ้ามีการกำหนดค่าความคลาดเคลื่อนทางด้านรูปทรงก็จะทำให้งานประกอบสมบูรณ์ยิ่งขึ้น

​-เช่น ความเป็นทรงกระบอก ความขนาน

หน่วยที่ 4. ​การเขียนแบบภาพประกอบ

​การเขียนที่แสดงตำแหน่งของชิ้นส่วนแต่ละชิ้นที่มีความสัมพันธ์กันตั้งแต่ 2 ชิ้นขึ้นไป ประกอบกันเป็นเครื่องมือ เครื่องจักร หรือระบบงานต่างๆ สำหรับแสดงให้เห็นตำแหน่งการติดตั้งชิ้นส่วนทุกชิ้น

​ภาพประกอบแบ่งออกเป็น 2 ลักษณะ ดังนี้

​- แบบภาพประกอบที่ไม่กำหนดขนาดลงในแบบงาน

​- แบบภาพประกอบที่กำหนดขนาดลงในแบบงาน

​ประโยชน์ของภาพประกอบ

​1.แสดงรายละเอียดให้ทราบว่าชิ้นส่วนแต่ละชิ้นมีการประกอบกันอย่างไร

​2.ถอดและประกอบชิ้นส่วนได้

​3.ใช้เป็นคู่มือในการซ่อมบำรุง

​ส่วนประกอบของภาพฉาย

​-จำนวนภาพ

​-การเขียนแบบภาพประกอบเป็นภาพตัด

​-หมายเลขชิ้นงาน

​

​หลักเกณฑ์ในการเขียนหมายเลขมีดังนี้

​-เส้นชี้ชิ้นงาน

​-หมายเลขชิ้นงาน

​-ตำแหน่งของหมายเลขชิ้นงาน

​-มาตราส่วน

​-การเขียนเส้นประในภาพประกอบ

​ประเภทของภาพประกอบ

-​ภาพประกอบแบบร่าง

​-ภาพประกอบติดตั้ง

​-ภาพประกอบทั้่วไป

​-ภาพประกอบย่อย

​-ภาพประกอบภาพตัด

​-ภาพประกอบแผนผัง

-แบบภาพประกอบการทำงาน

-แบบภาพประกอบสั่งงาน

-แบบภาพประกอบติดตั้ง

​ขั้นตอนการเขียนแบบภาพประกอบมีดังนี้

​-วิเคราะห์ชิ้นงาน

​-เลือกชิ้นส่วนที่จะต้องประกอบกัน