YAPILARINA GÖRE FİİLLER

Yapım eki almamış olan fiillere basit fiil denir. Basit fiiller çekim eki alabilir.

giderken, okuyalım, sordu, sayacakmış...

Verdiğim kitabı okumuş.

“Okumuş” fiili yapım eki almayıp sadece çekim eki aldığı için basit fiildir.

 Söylediklerimi defterine yaz.

“Yaz” fiili yapım eki almadığı için basit fiildir.



 Sen de bizimle birlikte gel.

“Gel” fiili yapım eki almadığı için basit fiildir.

Yapım eki almış fiillere türemiş fiil ya da fiil gövdesi denir. Türemiş fiiller, isim soylu sözcüklerin yapım eki alarak fiile dönüşmesi ya da fiil soylu bir sözcüğün yapım eki alarak yeni bir fiile dönüşmesi yoluyla oluşabilir.

okutmak, sorgulardı, giderelim...

 Bahçedeki çiçekleri sula.

“Sula-” fiili, “su” isim kökünün isimden fiil yapan “-la” ekini almasıyla oluşmuştur. Bu yüzden

“sula-” türemiş fiildir.

Hediyesini görünce çok sevindi.

“Sevindi” fiili, “sev-” fiil kökünün fiilden fiil yapım eki “-in” ve çekim eki olan “-di” ekini alarak oluşmuştur. Bu yüzden “sevindi” türemiş fiildir.

Okula gelemeyeceğini bildirdi.

“Bildirdi” fiili, “bil-” fiil kökünün fiilden fiil yapım eki “-dir” ve çekim eki olan “-di” ekini alarak oluşmuştur. Bu yüzden “bildirdi türemiş fiildir.

En az biri fiil iki kelimenin bir araya gelip yeni bir eylemi ifade etmesiyle oluşan fiillerdir.

kabul etmek, terk etmek, kaybolmak, gidivermek, hissetmek...

Öğretmenin gözüne girdi.

Söylenilenlere kulak misafiri oldum.

Onun kalbini kırmışsın.

Acı haberi alınca kendini kaybetti.