ជ១៖ ម៉២៖ កត្តាជះឥទ្ធិពលល្បឿនប្រតិករ

កត្តាដែលជះឥទ្ធិពលលើល្បឿនប្រតិកម្មរួមមាន៖

កត្តាដែលជះឥទ្ធិពលលើល្បឿនប្រតិកម្មមាន(២)៖

ទង្គិចប្រសិទ្ធ គឺជាទង្គិចរវាងអង្គធាតុប្រតិករដែលបណ្តាលឲ្យមាន (a)   ។

I. ទំហំភាគល្អិត

ជាទូទៅ

ទំហំភាគល្អិតកាន់តែតូច នោះល្បឿនប្រតិកម្មប្រព្រឹត្តទៅកាន់តែ​ (a)   ។

ផ្ទុយមកវិញ ទំហំភាគល្អិតកាន់តែធំ នោះល្បឿនប្រតិកម្មកាន់តែ​ (b)   ។

បំណកស្រាយ

++ បើដុំអង្គធាតុរឹងប្រតិករកាន់តែតូច នោះផ្ទៃប៉ះរបស់វា​ (a)   ដែលធ្វើឲ្យចំនួនទង្គិចប្រសិទ្ធ​ (b)   ល្បឿនប្រតិកម្មប្រព្រឹត្តទៅកាន់តែលឿន។

++ បើដុំអង្គធាតុរឹងប្រតិករកាន់តែធំ នោះផ្ទៃប៉ះរបស់វា​ (c)   ដែលធ្វើឲ្យចំនួនទង្គិចប្រសិទ្ធ​ (d)   ល្បឿនប្រតិកម្មប្រព្រឹត្តទៅកាន់តែយឺត។

កត្តានេះមានឥទ្ធិពលចំពោះតែអង្គធាតុប្រតិករដែលមានភាពរូបឬផាសជា

II. កំហាប់អង្គធាតុ

ជាទូទៅ

++ ល្បឿនកំណអង្គធាតុកកើត ឬល្បឿនបំបាត់អង្គធាតុប្រតិករ​ (a)   កាលណាកំហាប់អង្គធាតុប្រតិករកើនឡើង។

++ ល្បឿនកំណអង្គធាតុកកើត ឬល្បឿនបំបាត់អង្គធាតុប្រតិករ ឬល្បឿនបំបាត់អង្គធាតុប្រតិករ នៅពេលចាប់ផ្តើមគឺ​ (b)   ហើយថយចេះទៅតាមពេល ព្រោះកំហាប់អង្គធាតុប្រតិករ​ (c)   ។

បំណកស្រាយ

++ កាលណាកំហាប់អង្គធាតុប្រតិករកើនឡើង នោះ​ (a)   ក៏កើនឡើងដែរ ជាហេតុនាំឲ្យល្បឿនកំណអង្គធាតុកកើត ឬល្បឿនបំបាត់អង្គធាតុប្រតិករ​ (b)   ។

++ កាលណាកំហាប់អង្គធាតុប្រតិករ​ (c)   នោះចំនួនទង្គិចប្រសិទ្ធក៏ថយចុះដែរ ជាហេតុធ្វើឲ្យ​ (d)   ថយចុះ។