คำเชื่อม

นักเรียนจะแต่งประโยคจากภาพได้อย่างไร

๑. พี่สาวขี่จักรยาน
๒. น้องชายขี่จักรยาน
๓. พี่สาวและน้องชายขี่จักรยาน

รายวิชาภาษาไทย

รหัสวิชา ท๑๖๑๐๑

เรื่อง ค าเชื่อม

ครูผู้สอน ครูปรเมษฐ ศรีก าเหนิด

ครูคณิตา หนุนอนันต์

ชั้นประถมศึกษาปีที่ ๖

ค าเชื่อม

ค าเชื่อม

นักเรียนจะแต่งประโยคจากภาพได้อย่างไร

๑. พี่วาดภาพ
๒. น้องเล่นของเล่น
๓. พี่วาดภาพแต่น้องเล่นของเล่น

นักเรียนจะแต่งประโยคจากภาพได้อย่างไร

๑. เขาไม่สบาย
๒. เขาเดินตากฝน
๓. เขาไม่สบายเพราะเดินตากฝน

๑. บอกชนิดและหน้าที่ของค าเชื่อมได้
๒. วิเคราะห์ชนิดและหน้าที่ของค าเชื่อมได้
๓. แต่งประโยคโดยใช้ค าเชื่อมได้
๔. เห็นความส าคัญของการใช้ค าเชื่อมในการสื่อสาร

จุดประสงค์การเรียนรู้

ค าเชื่อม

ค าเชื่อม

เชื่อมความ

ที่คล้อยตามกัน

เชื่อมความ

ที่เป็นเหตุเป็นผลกัน
เชื่อมความ
ที่ขัดแย้งกัน

เชื่อมความให้เลือก
อย่างใดอย่างหนึ่ง

๑. เชื่อมใจความที่คล้อยตามกัน

ได้แก่ค าว่า และ กับ ก็ แล้ว จึง ถ้า...ก็

ครั้น...ก็ เมื่อ...ก็ พอ...ก็ ทั้ง...ก็ดี

๑. เชื่อมใจความที่คล้อยตามกัน

พอพระอาทิตย์ลับขอบฟ้าฝูงนกก็บินกลับรัง

๑. เชื่อมใจความที่คล้อยตามกัน

ทั้งพ่อและแม่รักลูกเท่ากัน

๒. เชื่อมใจความที่ขัดแย้งกัน

ได้แก่ค าว่า แต่ แต่ว่า ถึง...ก็ กว่า...ก็

แม้...ก็

๒. เชื่อมใจความที่ขัดแย้งกัน

เขาอยากมีเงินแต่เขาไม่ยอมท างาน

๒. เชื่อมใจความที่ขัดแย้งกัน

ถึงภูเขาจะสูง เขาก็สามารถปีนสู่ยอดเขาได้

๓. เชื่อมใจความให้เลือกอย่างใดอย่างหนึ่ง

มักมีค าว่า หรือ หรือไม่ก็ ไม่เช่นนั้น

มิฉะนั้น ไม่ก็ ฯลฯ

๓. เชื่อมใจความให้เลือกอย่างใดอย่างหนึ่ง

ง่วงก็นอนเสียหรือไม่ก็ลุกขึ้นไปล้างหน้า

๓. เชื่อมใจความให้เลือกอย่างใดอย่างหนึ่ง

เธอจะไปกับเพื่อนหรือไปกับเขา

๔. เชื่อมใจความที่เป็นเหตุเป็นผลกัน

ได้แก่ค าว่า เพราะด้วย ฉะนั้น...จึง

เนื่องจาก ฯลฯ

๔. เชื่อมใจความที่เป็นเหตุเป็นผลกัน

เพราะรถเสียพ่อจึงไปท างานสาย

๔. เชื่อมใจความที่เป็นเหตุเป็นผลกัน

เพราะเขาขยันอ่านหนังสือจึงสอบได้คะแนนดี

เลือกค าเชื่อมมาเติมในประโยคให้เหมาะสม

แล้วพิจารณาว่าค าเชื่อมนั้น เชื่อมความชนิดใด

เชื่อมประโยคใจความคล้อยตามกัน

............ท าการบ้านเสร็จ ฉัน..............ดูโทรทัศน์
พอ

ก็

เชื่อมประโยคใจความขัดแย้ง

แม่จะซื้อของ...........ลูกจะกลับบ้าน
แต่

เชื่อมความให้เลือกอย่างใดอย่างหนึ่ง

นักเรียนต้องท าการบ้าน.....................จะไม่มีคะแนน
มิฉะนั้น

เชื่อมใจความที่เป็นเหตุเป็นผลกัน

เขานอนดึก.............ตื่นสาย

จึง

หน้าที่ค าเชื่อม

หน้าที่ค าเชื่อม

เชื่อมค านามกับ

ค านาม

เชื่อมค านามกับ
ค าสรรพนาม

เชื่อมวลีกับประโยค

เชื่อมประโยคกับ

ประโยค

พ่อกับแม่เป็นคณะกรรมการการจัดงาน

วันครอบครัวสุขสันต์

กับ

เชื่อมค านาม
กับค านาม

พ่อ
แม่

และ

เชื่อมค าสรรพนาม
กับค านาม

ผม
แม่

ผมและแม่ไปรับน้องที่โรงเรียน

เธอควรปฏิบัติดีต่อผู้อื่น

หากว่าต้องการให้ผู้อื่นปฏิบัติดีด้วย

หากว่า

เชื่อมวลี
กับประโยค

ต้องการให้ผู้อื่นปฏิบัติดีด้วย
เธอควรปฏิบัติดีต่อผู้อื่น

ว่า

เชื่อมประโยค
กับประโยค

เขาปฏิเสธ
(เขา)ไม่ได้ชื่ออาทิตย์

เขาปฏิเสธว่าไม่ได้ชื่ออาทิตย์

แต่

เชื่อมประโยค
กับประโยค

พี่เป็นคนขยัน
น้องเกียจคร้านมาก

พี่เป็นคนขยันแต่น้องเกียจคร้านมาก

เราหวงแหนแผ่นดินไทย

อันเป็นบ้านเกิดเมืองนอนของเรา

อัน

เชื่อมประโยค
กับประโยค

เราหวงแหนแผ่นดินไทย
บ้านเกิดเมืองนอนของเรา

เขามีเงินมาก

แต่เขาก็หาความสุขไม่ได้

แต่

เชื่อมประโยค
กับประโยค

เขามีเงินมาก
เขาก็หาความสุขไม่ได้

พ่อท างานหนัก

เพื่อส่งเสียให้ลูก ๆ ได้เรียนหนังสือ

เพื่อ

เชื่อมประโยค
กับประโยค

พ่อท างานหนัก
(พ่อ)ส่งเสียให้ลูก ๆ ได้เรียนหนังสือ

ถึง.....ก็

เชื่อมประโยค
กับประโยค

เขายากจน
เขามีความสุข

ถึงเขาจะยากจนแต่เขาก็มีความสุข

ดังนั้นผู้มีจิตเอื้อเฟื้อชอบช่วยเหลือผู้อื่น

จึงเป็นที่สรรเสริญของคนทั่วไป

ดังนั้น...จึง

เชื่อมประโยค
กับประโยค

ผู้มีจิตเอื้อเฟื้อชอบช่วยเหลือผู้อื่น
(ผู้นั้น)เป็นที่สรรเสริญของคนทั่วไป

ให้นักเรียนท ากิจกรรม

เติมค าในช่องว่าง

๑. ...............ฝนตกหนักต้นไม้....................ล้ม

๒. แดงอยากเรียนต่อ..............เขายากจน

๓. ............ถั่วจะสุก งา...........ไหม้

๔. ดาวเสียใจ.................สุนัขโดนรถชน

๕. เขาอยากมีเงิน.............ไม่อยากท างาน

เพราะ

จึง

แต่

กว่า

ก็

เพราะ

แต่

๖. เขามีไหวพริบดีเขา.................ปลอดภัย

๗. ..................เขาปลูกผักสวนครัว เขา...........มีผักกิน

๘. ............เขามีความสุข ฉัน............ยินดีด้วย

๙. .........................พรุ่งนี้ขอให้เธอมาหาฉัน

๑๐. ...........เขายากจน เขา..........เป็นคนมีน ้าใจ

จึง

เพราะ

จึง

ถ้า

ก็

อย่างไรก็ดี

ถึง

ก็

ให้นักเรียนท าใบงาน

เรื่อง ค าเชื่อมนั้นส าคัญไฉน

ค าชี้แจง

ค าชี้แจงกิจกรรมนักเรียน

ค าชี้แจงบทบาทครูปลายทาง

ให้นักเรียนท าใบงาน

เรื่อง ค าเชื่อมนั้นส าคัญไฉน

๑. ดูแลการท างานของนักเรียน
๒. ให้ค าแนะน านักเรียน

ในการท างาน

2
ใบงาน

เรื่อง ค าเชื่อมนั้นส าคัญไฉน

ให้นักเรียนท าใบงาน

เรื่อง ค าเชื่อมนั้นส าคัญไฉน

ใบงานที่ ๘ เรื่อง ค าเชื่อมนั้นส าคัญไฉน

ข้อ

ภาพ

ประโยค

ชนิดของค าเชื่อม

๑.

๒.

.....................................

..................................... ...........................

...........................

ใบงานที่ ๘ เรื่อง ค าเชื่อมนั้นส าคัญไฉน

ข้อ

ภาพ

ประโยค

ชนิดของค าเชื่อม

๓.

๔.

.....................................

..................................... ...........................

...........................

ใบงานที่ ๘ เรื่อง ค าเชื่อมนั้นส าคัญไฉน

ข้อ

ภาพ

ประโยค

ชนิดของค าเชื่อม

๕.

..................................... ...........................

ตรวจสอบความถูกต้อง

ใบงานที่ ๘ เรื่อง ค าเชื่อมนั้นส าคัญไฉน

ข้อ

ภาพ

ประโยค

ชนิดของค าเชื่อม

๑.

๒.

พอท าการบ้านเสร็จ

ฉันก็ดูโทรทัศน์

แม่จะซื้อของ

แต่ลูกจะกลับบ้าน

เชื่อมใจความ
ที่คล้อยตามกัน

เชื่อมใจความ
ที่ขัดแย้งกัน

ใบงานที่ ๘ เรื่อง ค าเชื่อมนั้นส าคัญไฉน

ข้อ

ภาพ

ประโยค

ชนิดของค าเชื่อม

๓.

๔.

เพราะเขานอนดึก

จึงตื่นสาย

นักเรียนต้องท าการบ้าน
มิฉะนั้นโดนครูท าโทษ

เชื่อมใจความ

เป็นเหตุเป็นผลกัน

เชื่อมใจความ

ให้เลือก

อย่างใดอย่างหนึ่ง

ใบงานที่ ๘ เรื่อง ค าเชื่อมนั้นส าคัญไฉน

ข้อ

ภาพ

ประโยค

ชนิดของค าเชื่อม

๕.
เธอจะไปกับเขา
หรือไปกับฉัน

เชื่อมใจความ

ให้เลือก

อย่างใดอย่างหนึ่ง

สรุปบทเรียน

เขียนองค์ความรู้

หากเราไม่ใช้ค าเชื่อมในประโยคที่พูด

หรือเขียนจะเกิดผลอย่างไร

หน่วยที่ ๕ สุภาษิตสอนหญิง

เรื่อง การอธิบายความหมายของค า

บทเรียนครั้งต่อไป

สามารถดาวน์โหลดข้อมูลได้ที่ www.dltv.ac.th

รายวิชาภาษาไทย ชั้นประถมศึกษาปีที่ ๖

สิ่งที่ต้องเตรียม

๑. พจนานุกรม
๒. หนังสือเรียนวรรณคดีล าน า ชั้น ป.๖