Bölüm 4

Davranış Bozuklukları

• Anne-babalar bazen çocuklarına ulaşmakta ve onları

anlamakta güçlük yaşayabilirler. Çünkü çocuklar
yaşadıkları öfke, üzüntü, kaygı vb. duygularını yetişkinler
gibi rahat ifade edemezler. Duygularını ifade etmekte,
ihtiyaçlarının farkına varmakta, isteklerini ve
beklentilerini söylemekte sorun yaşayan çocuklar,
karşılaştıkları problemlerle nasıl başa çıkacaklarını
bilemeyebilirler. Bu gibi durumlar çocukların farklı ve
olumsuz davranışlar geliştirmelerine neden olabilir.

Çocuklukta oluşabilecek olumsuz davranış

modellerini iki ana başlık altında toplayabiliriz.

Duygusal Problemler
• Korku
• Öfke
• Kıskançlık
• Utangaçlık
• Kaygı

Davranış Bozuklukları
• Tikler
• Parmak emme
• Tırnak yeme
• Alt ıslatma
• Dışkı kaçırma
• Saldırganlık
• İnatçılık
• Kekemelik
• Bağımlılık

DUYGUSAL GELİŞİM PROBLEMLERİ

1. Kaygı

Kaygılar

genellikle

nedeni

belli

olmayan

korkular

şeklinde

tanımlanmaktadır.

Kaygılı

çocuk

çabuk

heyecanlanıp, çabuk üzülen, tedirgin ve gergin çocuklar
için

kullanılan

bir

kavramdır.

Örneğin;

Çocuk

“Sınavlarda aşırı heyecanlanır ve soruları yapamazsam,
öğretmenime ve aileme nasıl açıklarım.” diye düşünür.
Bu durum Çocuk için oldukça zor ve üzücüdür. Çocuk,
kaygı durumunda isteksiz olduğunu söyleyip hiçbir iş
yapmayabilir

Önleme ve Başa Çıkma Yolları

1. Çocuğun temel ihtiyaçları zamanında karşılanarak,

tutarlı ve demokratik bir eğitimle çocukta kaygı
oluşumu önlenebilir.

2.

Baskıcı ve mükemmeliyetçi çocuk yetiştirme
yöntemleri kaygıya neden olduğundan bu
yöntemlerden vazgeçilmelidir.

3. Kaygı çok fazla ve sürekli ise mutlaka uzmana

başvurmak gerekebilir

2. Öfke

Öfke; çocuğun isteklerinin engellenmesi veya
anlaşılmadığını düşünmesi sonucu göstermiş olduğu
olumsuz tepkilerdir. Bebeklik çağında beslenme, uyku,
temizlik, gibi temel ihtiyaçlarının zamanında
karşılanmaması bebekte ağlama çırpınma gibi öfke
belirtilerine sebep olabilir. Anne babalar için zor
durumlardan biri çocuğun başkalarının yanında öfkesini
çığlık atarak, bağırarak, oyuncaklarını fırlatarak
gösterdikleri anlardır

Önleme ve Başa Çıkma Yolları

1.Çocuğun temel ihtiyaçlarını zamanında karşılamak gerekir.
2.Çocuklardan yaş ve gelişimlerinin üstünde beklentilerde

bulunmamak gerekir.

3. Öfke anında ortamı terk etmek doğru davranışlardan biridir.

Çocuğa kendisini kontrol etme fırsatı tanır.

4. Ebeveynler; sabırlı, tutarlı olmalı, otoriter tavırlardan

kaçınmalıdır.

5. Ebeveynler ve çocuk sakinleştikten sonra öfke durumu

hakkında konuşmalıdır.

6. Çocuk çatışmalarını öfkelenmeden çözdüğünde

ödüllendirilmelidir.

7. Çocuğa enerjisini atabileceği ortamlar sunulmalı ve sportif

faaliyetlere yönlendirilmelidir.