Kompyuter — XX ásırdıń eń ullı oylap tabılıwlarınan biri. Onıń jaratılıw tariyxı birneshe basqıshtan ibarat bolıp, zaman sınawınan ótken eń jańa áwladı házirgi kúnde insan iskerliginiń derlik barlıq tarawlarında qollanılıp kelmekte.

Kompyuter ingl. computer — esaplaǵısh sózinen alınǵan bolıp, esap-sanaqtı ámelge asırıwshı qurılma mánisin bildiredi.

Házirgi kúnde jáhán bazar-larında kompyuter texnikasınıń 100 den artıq modeli satıwǵa shıǵarılǵan bolıp, kompyuter sawdası bıznes álemindegi dáramatı kóp dereklerden biri esaplanadı.​

Kompyuter — informaciyanı úlken tezlikte qayta islewshi universal avtomatikalıq qurılma.

Zamanagóy kompyuterler:

• Desktop — jeke (personal) kompyuter;

• Monoblok — monitor hám sistema blogi birlestirilgen ıqsham kompyuter;

• Laptop — noutbuk (notebook) — bloknot tipindegi jeke kompyuter;

• Tablet — planshetli jeke kompyuter;

​

​Palmtop

​• Nettop — ıqsham qutıda jaylasqan hám internet qosımshaları menen islewge mólsherlengen kompyuter;

• Palmtop — qalta kompyuteri, organayzerlerge bólinedi.

​Nettop

​Demek, kompyuterler bir-birinen

sırtqı kórinisi, ólshemi, islew tezligi menen parıqlanadı. Lekin, olar barlıǵı bir arxitektura (sxema) tiykarında qurıladı. Bul arxitektura tiykarında aldınǵı elektron esaplaw mashinaları, házirgi kompyuterler hám jańa smartfonlar islep shıǵarılmaqta.