(związek harcerstwa polskiego​)

​SZARE SZEREGI - kryptonim ZHP

W marcu 1941 roku trafili wreszcie na właściwy tor. Związali się z akcją małego sabotażu, prowadzoną przez organizację podziemną Wawer, która stanowiła wówczas czoło otwartej walki z okupantem w kraju na odcinku szczególnie istotnym – odcinku oddziaływania niezależnej polskiej myśli na najszersze rzesze narodu. W okresie szczytowych powodzeń Niemiec, w okresie największego wzrostu ich potęgi

– udany dowcipny pomysł propagandowy wytwarzał ten szczególny nastrój Warszawy, który ją będzie charakteryzował przez całą okupację, nastrój niczym nie zmąconej wiary w słuszność własnej sprawy i kpiarskiego stosunku do tak zwanych ‘tymczasowych’. Nowa robota otworzyła chłopcom okazję do prawdziwie czynnej służby w pracy niepodległościowej”.

• kryptonim konspiracyjnej organizacji młodzieżowej opartej na Szarych Szeregach,

• założony przez Aleksandra Kamińskiego na początku 1940 w Warszawie,

• Stawiała sobie za cel prowadzenie propagandy antyhitlerowskiej i zwalczanie propagandy niemieckiej, stosowała głównie techniki małego sabotażu.

​​WAWER:

• polegał na pisaniu antyhitlerowskich haseł na murach, wysyłaniu ostrzeżeń, ośmieszaniu zarządzeń okupanta i dezorganizowaniu jego akcji propagandowych.

• Jego znaczenie było głównie psychologiczne – utwierdzał w ludności przekonanie o istnieniu i działaniu ruchu oporu oraz o możliwości zwycięstwa mimo represji.

​​MAŁY SABOTAŻ:

​

SABOTAŻ vs DYWERSJA

• działania sabotażowe lub propagandowe prowadzone na zapleczu i tyłach wroga w celu dezorganizacji jego działań wojennych, utrudnienia akcji, obniżenia wartości bojowej wroga (często działania z   użyciem broni, materiałów wybuchowych)

​

#broń #materiały wybuchowe​

• ukryte działanie mające na celu przeszkodzenie w realizacji jakiegoś planu;​

• walka z wrogiem lub protest poprzez uchylanie się od pracy, wadliwe jej wykonywanie, uszkadzanie środków produkcji;

​

​

#bez użycia broni​

–    pisanie na murach hasła „Tylko świnie siedzą w kinie” i rozlepianie ulotek;

– gazowanie kin.

Mimo różnorodnych działań Polacy nadal chodzili do kina, akcje były nawet dla nich dodatkową atrakcją.

Akcja zniechęcająca Polaków do chodzenia do kina.

Po kilku miesiącach fotografie niemieckich żołnierzy zniknęły z wystaw. Przymilający się Niemcom fotografowie zostali ukarani i zniechęceni.

Rozbijanie szyb fotografom, którzy wystawiali zdjęcia niemieckich żołnierzy.

AKCJE MAŁEGO SABOTAŻU:

Działania:

1.   Posyłanie perswazyjnych listów.

2. Wybicie szyb.

3. Rozlepianie ogłoszeń o sprzedawaniu słoniny.

4.   Nękanie telefonami.

5. Ogłoszenia o sprzedawaniu węgla.

6. Wypisywanie obelg na murach domów.

7.   Nalepienie klepsydry żałobnej o zgonie Paprockiego.

8. Kolejne rozbicie szyb.

Działania harcerzy przyniosły skutek – Paprocki zaprzestał niegodnej działalności.

Akcja przeciwko kolaborantowi Paprockiemu.

PAPROCKI – właściciel restauracji pośredniczący w prenumeracie niemieckich propagandowych gazet​

AKCJE MAŁEGO SABOTAŻU:

Żółwie na murach – propagowały powolną pracę w zakładach działających na rzecz okupanta. Rekordzistą w rysowaniu żółwi był Rudy. Miał zdolności artystyczne, wymyślił schemat żółwia „łączący w sobie [...] ekspresję wyrazu i szybkość pociągnięcia kredą”.

Znaki malowane na murach przez członków organizacji "Wawer".

AKCJE MAŁEGO SABOTAŻU:

​

pisanie na murach litery V (Victory = zwycięstwo)

odpowiedź Niemców – propagowanie litery V jako nadchodzącej „Victorii” Niemiec

reakcja Wawra – uzupełnianie V napisem DeutschlandVerloren

(Niemcy zgubione)

Walka z propagandą Goebbelsa (rozpoczęta we wszystkich okupowanych krajach)

AKCJE MAŁEGO SABOTAŻU:

Walka z propagandą Goebbelsa - zmiany w hasłach

AKCJE MAŁEGO SABOTAŻU:

​Deutschland sieght an allen Fronten (Niemcy zwyciężają na wszystkich frontach).

Deutschland lieght an allen Fronten (Niemcy leżą na wszystkich frontach).

​

​Jedźcie z nami do Niemiec.

Jedźcie sami do Niemiec.

Wynalazki Rudego:

• Wieczne pióro do pisania wysoko na murze

• Stempel kotwicy z poduszką nasączoną farbą

• System blokowy wciągania flag na latarnie

• Naklejki propagandowe

• Pieczątki z trupią czaszką

• Jajka (wydmuszki) z farbą