Ευθύς και πλάγιος λόγος

​Χρησιμοποιούμε τον πλάγιο λόγο, όταν παραθέτουμε σε κείμενά μας προφορικά ή γραπτά απόψεις άλλων όχι αυτούσιες αλλά μετασχηματισμένες από εμάς.

​Για να μετασχηματίσουμε δηλαδή τον ευθύ λόγο σε πλάγιο, χρησιμοποιούμε ένα ρήμα και στη συνέχεια την άποψη του ομιλητή, η οποία μπορεί να διατυπώνεται είτε με μια ολόκληρη πρόταση είτε με ένα όνομα που ισοδυναμεί με πρόταση.

​Μεταβολές από τον ευθύ στον πλάγιο λόγο

​Οι κύριες προτάσεις κρίσεως μετατρέπονται σε δευτερεύουσες ειδικές προτάσεις

​

​Οι κύριες προτάσεις επιθυμίας μετατρέπονται σε δευτερεύουσες βουλητικές προτάσεις

​

​Οι ευθείες ερωτήσεις μετατρέπονται σε πλάγιες ερωτηματικές προτάσεις

​

​Οι δευτερεύουσες προτάσεις παραμένουν δευτερεύουσες ίδιου είδους

​Άλλες αλλαγές από τον ευθύ στον πλάγιο λόγο

• πρόσωπα του ρήματος

• πρόσωπα των αντωνυμιών

• εγκλίσεις των ρημάτων

• ​ χρόνους των ρημάτων

• ​τοπικά ή χρονικά επιρρήματα

​Οι αλλαγές στους χρόνους και στις εγκλίσεις των ρημάτων

• Όταν το ρήμα εξάρτησης είναι αρκτικού χρόνου, δεν παρατηρούνται αλλαγές στους χρόνους και στις εγκλίσεις των ρημάτων

• Όταν όμως το ρήμα εξάρτησης του πλάγιου λόγου είναι ιστορικού χρόνου, γίνονται ορισμένες αλλαγές