W pustyni i w puszczy - odkrywanie świata

CYTAT 1

Więc słuchaj! Wa-hima mają czarne mózgi, ale twój mózg powinien być biały. Ty skoro zostałeś ich królem, powinieneś ich oświecić i nauczyć tego, czego nauczyłeś się ode mnie i od bibi. Oni są jak szakale i jak hieny – uczyń z nich ludzi. Powiedz im, że jeńców nie wolno ścinać, bo za krew bezbronnych karze Wielki Duch, do którego modlę się i ja, i bibi. Biali nie mordują niewolników, a ty chcesz być gorszy dla nich, niż był dla ciebie Gebhr – ty, chrześcijanin! Wstydź się, Kali, zmień stare, obrzydłe zwyczaje Wa-himów na dobre, a za to pobłogosławi cię Bóg i bibi nie powie, że Kali jest dziki, głupi i zły Murzyn​

CYTAT 2

– Gdy pan wielki i bibi – mówił biorąc się pod boki – zamieszkają w drzewie, Kali nie będzie potrzebował budować na noc wielkiej zeriby i będzie mógł próżnować co wieczór. – To lubisz próżnować? – zapytał Staś. – Kali jest mężczyzną, więc Kali lubi próżnować, gdyż pracować powinny tylko kobiety. – A widzisz jednak, że ja pracuję dla bibi. – Ale za to, gdy bibi dorośnie, będzie musiała pracować na pana wielkiego, a jeśli nie zechce, to pan wielki pewno ją bić.​

CYTAT 3

– Stasiu, dlaczego my jedziemy i jedziemy, a Smaina jak nie ma, tak nie ma? – Nie wiem. Zapewne idzie szybko naprzód, żeby jak najprędzej dojść do okolic, w których będzie mógł nałapać Murzynów. Czy chciałabyś, żebyśmy się już połączyli z jego oddziałem? Dziewczynka skinęła swoją płową główką na znak, że bardzo jej o to chodzi. – Co ci na tym zależy? – zapytał Staś. – Bo może Gebhr nie będzie śmiał przy Smainie tak okropnie bić tego biednego Kali. – Smain pewnie nie lepszy. Oni wszyscy nie mają miłosierdzia dla swoich niewolników

CYTAT 4

Sudańczyk również począł się niepokoić długą drogą. Przychodziło mu chwilami do głowy, by wracać do Faszody, w razie bowiem gdyby się rozminęli ze Smainem, mogli się zabłąkać w dzikich okolicach, w których nie mówiąc już o głodzie, groziły im napady dzikich zwierząt i dzikszych jeszcze Murzynów, dyszących zemstą za łowy, które na nich wyprawiono​

CYTAT 4

Sudańczyk również począł się niepokoić długą drogą. Przychodziło mu chwilami do głowy, by wracać do Faszody, w razie bowiem gdyby się rozminęli ze Smainem, mogli się zabłąkać w dzikich okolicach, w których nie mówiąc już o głodzie, groziły im napady dzikich zwierząt i dzikszych jeszcze Murzynów, dyszących zemstą za łowy, które na nich wyprawiono​

CYTAT 5

Starczyło więc na obfitą wieczerzę. Korzystali z niej jednak przeważnie tylko Kali i Mea. Młody Murzyn, którego Gebhr głodził w okropny sposób, zjadł taką ilość pokarmu, jaka mogła nasycić dwóch ludzi. Ale też był za to całym sercem wdzięczny swoim nowym państwu i natychmiast po wieczerzy padł na twarz przed Stasiem i Nel na znak, że pragnie do końca życia zostać ich niewolnikiem, a następnie złożył równie pokorną czołobitność strzelbie Stasia rozumiejąc widocznie, że bezpieczniej jest zjednać sobie łaskę tak groźnego narzędzia. Po czym oświadczył, że podczas snu „pana wielkiego” i bibi będzie czuwał na przemian z Meą, by ogień nie zgasł – i siadł przy nim w kucki mrucząc z cicha coś w rodzaju piosenki, w której powtarzały się co chwila wyrazy: „Simba kufa! simba kufa!”, co znaczy w języku ki-swahili: lew zabity.

CZASY HENRYKA SIENKIEWICZA

Sienkiewicz żył w czasach, w których jego poglądy były popularne wśród mieszkańców i mieszkanek Europy.

​

Obecnie uznajemy, w duchu poszanowania praw człowieka, że są one krzywdzące i niesprawiedliwe, i warto korzystać ze wskazówek, które pomogą nam mówić o innych z szacunkiem, bez obrażania i poniżania.​

AFRYKA​:

• prócz pięknych krajobrazów, egzotycznych postaci – to także niebezpieczna i śmiercionośna kraina.,

• ​przedstawienie Afrykańczyków w lekturze - jednostronne, wartościujące, "z góry";