Romantyzm i realizm poetycki - tło

Literatura norweska #4: Romantyzm i realizm poetycki

Ramy czasowe

​● OD:

1807 (blokada wybrzeża)

/ 1814 (konstytucja)

● DO:

1859 ​(Ja, vi elsker Bjørnsona)

/ 1864 (rocznica konstytucji)

/ 1870 (pochód dziecięcy z okazji 17 maja i przełom nowoczesny G.Brandesa)

​

Literatura norweska #4: Romantyzm i realizm poetycki

● 1811 - pierwszy norweski uniwersytet (Det Kgl. Frederiks Universitet)

● pierwsze oznaki uprzemysłowienia, a w latach 50. rozwój ruchu robotniczego (M. Thrane)

● badania socjologiczne Eilarta Sundta w latach 1850-70

Literatura norweska #4: Romantyzm i realizm poetycki

Sytuacja literacka

Literatura norweska #4: Romantyzm i realizm poetycki

​● dominacja lit. religijnej i "budowanie" lit. narodowej w oderwaniu od Danii

● na początku dominacja liryki; w latach 50. i 60. powieść staje się uznawanym gatunkiem

● nowela Mauritsa Hansena Luren (1819) jako jeden z pierwszych przykładów romantycznego przedstawienia norweskiego chłopa

● badacze kultury ludowej i "zbieracze" lit. ludowej:

Asbjørnsen i Moe (Norske Folkeeventyr, wydawane od 1841)

Magnus B. Landstadt oraz Olea Crøger (Norske folkeviser, 1853)

rozwój języka norweskiego (Knud Knudsen vs Ivar Aasen)

​

Literatura norweska #4: Romantyzm i realizm poetycki

● twórczość poetycka i eseistyczna dwóch największych romantyków:

Johan S. Welhaven (m. in. Norges Dæmrig - et polemisk Digt, 1841)

vs

Henrik Wergeland (m. in. Skabelsen, Mennesket og Messias, 1830; Jan van Huysums Blomsterstykke, 1840)

również jako konflikt polityczny danomanów z patriotami (1830-45)

​

Literatura norweska #4: Romantyzm i realizm poetycki

● apogeum przełomu narodowego w 1849 (przedstawienia w Christiana Theater na tle obrazu Brudeferd i Hardanger - Tindemand & Gude, 1848)

● lata 50. i 60. to rozwój realizmu poetyckiego:

chłopi-literaci (Ivar Aasen i Aasmund Olavsson Vinje - tworzą w landsmål)

rozwój literatury kobiecej (Camilla Collett - powieść tendencyjna Amtmandens Døtre, 1854/55)

opowiadania chłopskie Bjørnsterne Bjørnsona i debiut Henryka Ibsena

​

Literatura norweska #4: Romantyzm i realizm poetycki

● Bjørnsterne Bjørnson pisze Ja vi elsker dette Landet (1859, muz. Rikard Nordraal w 1864) - od 2019 roku oficjalnie jako hymn Norwegii

​

https://www.youtube.com/watch?v=Qr3HJIp9cvY

Literatura norweska #4: Romantyzm i realizm poetycki