Οι νότες στο πεντάγραμμο

Στη θεωρία της μουσικής, με τον όρο κλειδί (ή γνώμονας) εννοούμε το σύμβολο που βρίσκεται στην αρχή κάθε γραμμής πενταγράμμου, που προσδιορίζει την ονομασία και το ύψος κάθε μουσικού φθόγγου ανάλογα με τη θέση του στο πεντάγραμμο. Βάσει της θέσης του κλειδιού στο πεντάγραμμο μπορούμε να διαβάσουμε τα ονόματα των φθόγγων που αντιστοιχούν στις γραμμές και τα διαστήματα. Στη μουσική σημειογραφία υπάρχουν τα εξής τρία κλειδιά: κλειδί του Σολ, κλειδί του Φα και κλειδί του Ντο. Το καθένα απ' αυτά χρησιμοποιείται για διαφορετικά όργανα και φωνές, ανάλογα με την έκταση του καθενός. Χονδρικά, το κλειδί του Σολ είναι για τα υψίφωνα μέρη, το κλειδί του ντο για τα μεσόφωνα μέρη και το κλειδί του φα για τα βαθύφωνα μέρη.